Sáng nay, tôi gọi điện cho nhà văn Nguyên Minh, chủ biên tập san Quán Văn,
nhắc anh chuẩn bị cho 3 tập Quán Văn số 45 Thà Như giọt mưa – Nguyễn Tất
Nhiên, mà hôm ra mắt tôi không tham dự được vì khuya hôm ấy tôi phải đi
cấp cứu! Con gái tôi sẽ ghé lấy rồi đến trường luôn.
Hơn một năm nay, tôi thường phải đến bệnh viện cấp cứu, thường là 2-3 giờ
sáng. Tính trạng ngộp thở, đau tức vùng ngực xảy ra hoài!
Tháng 12-2016 vừa rồi, các bác sĩ khoa tim mạch bệnh viện Thống Nhất đã xác
định tôi bị suy tim độ III. Điều trị 8 ngày, cho xuất viện, tái khám sau 8 ngày
và rồi hàng tháng đến tái khám khi hết thuốc… Những loại thuốc này làm tôi khốn
khổ vì phản ứng phụ của nó, toàn thân tôi nổi mận ngứa, thông tin trên toa thuốc
ghi chỉ 2 phần 1000 người bị phản ứng phụ này, nhưng tôi lại rơi vào cái số ít
2 phần ấy!!!
Vẫn chưa can thiệp tim như đặt stent, thay van tim… vì sức khỏe tôi quá kém!
Anh Nguyên Minh hỏi tôi:
– Em thấy sức khỏe thế nảo?
Tôi nói lại chuyện ngày hôm qua đi tái khám. Tôi bỏ bảo hiểm, chuyển qua
khám dịch vụ bệnh viện Thống Nhất. Lần này siêu âm tim, điện tâm đồ, thử máu,
chụp phim phổi… Kết quả là tôi có thêm bệnh viêm phế quản.
– Hôm qua đi khám lại, em bị thêm cái viêm phế quản nữa anh!
– Vậy đó, tim phổi tuổi anh em mình hoạt động cũng đã lâu rồi, nay nó hư hao
là tất nhiên… Nhưng quan trọng là em cứ vui… Lúc nào cũng cố giữ niềm vui, như
anh đây, em thấy anh lúc nào cũng vui. Bệnh hoạn thì mình chấp nhận rồi, không
thể khác được, nhưng đừng ủ dột buồn rầu, cứ gắng mà vui, mà lạc quan…
Tôi nói dạ! rồi ngưng cuộc trò chuyện. Quay qua vợ, tôi nói:
– Công nhận ông già này ngon thiệt, lúc nào thấy ông cũng vui, cũng khỏe.
Vợ tôi cười đồng tình, vợ tôi mới chỉ gặp anh một lần, nhưng mến anh nhiều
qua các truyện ngắn, nhất là mối tình lỡ làng của anh.
Tôi ngồi nhớ lại những ngày nằm bệnh viện, từ bệnh viện quận 12 đến bệnh
viện Thống Nhất. Anh em trong nhóm Quán Văn, cựu học sinh Nguyễn Hoàng Quảng
Trị và bạn bè, có người ở thật xa, tận Bảo Lộc, 41 năm chưa gặp nhau… đã đến
thăm, an ủi… mà lòng tràn ngập tình cảm thân thương.
Không dự ra mắt tập san Quán Văn 45 được, nhưng qua những tấm hình với bài
tường thuật của anh Đặng Châu Long, tôi hình dung được buổi họp mặt! Cũng từ
lần vắng mặt này, biết bao lời nhắn gởi khích lệ của anh em khắp nơi đến với
tôi trên Facebook.
Lan man, tôi nhớ lại cách đây khá lâu, hình như là thời kỳ làm tập san Quán
Văn về nhà văn Kiệt Tấn. Anh Nguyên Minh bị cảm, Ngô Thị Mỹ Lệ nghe tin anh
bệnh nên ghé thăm, vào thấy anh nằm trên chiếc ghế của “tòa soạn” mà chúng tôi
thường đùa là “chuồng chim” vì hẹp và chật!
Thấy anh nằm, Mỹ Lệ hỏi có vẻ lo lắng:
– Anh sao rồi anh?
Anh vùng ngồi dậy, đưa hai tay lên trời như đang làm một động tác thể dục –
thể thao:
– Chưa, anh chưa chết đâu em!
Rồi vui tươi, rôm rả chuyện trò…
Từ sau cái chết của nhà thơ Chu Trầm Nguyên Minh, người bạn thân thiết của
Nguyên Minh. Những người gần gũi đều biết rằng anh đã khấn hẹn cùng bạn đời là
sẽ gặp lại nhau bên kia, sau Quán Văn số 100.
oOo
Tôi cầm bút khá muôn màng, chỉ sáu bảy năm trước, sau khi bị cắt chân phải
vì bệnh “tắc động mạch chi”. Tưởng là sẽ yên thân với cặp nạng, với cái chân
trái, đi nốt quãng đời còn lại…Vậy mà ông trời chưa tha, còn bắt tôi cưu mang
thêm bệnh suy tim, rồi bây giờ thêm lá phổi hư hao!
Những năm sống chưa có tai ương nào đến với mình, tôi nhìn cuộc đời của
những người xung quanh… mà băn khoăn có hay không định mệnh của một con người.
Từ khi cầm bút, băn khoăn ấy vẫn không thôi hiện hữu trong tôi, những truyện
ngắn tôi viết phần nhiều là thể hiện băn khoăn ấy.
Trong lần xuất bản tập truyện ngắn đầu tiên lấy tên là “Hạt Mầm Trót Vay”
(Tựa này tôi mượn trong bài hát “Phúc âm buồn” của Trịnh Công Sơn.
Sách do nxb Hội nhà Văn in năm 2014, Chương Văn – Hoa kỳ xuất bản lại năm
2015), tôi trích một câu trong truyện ngắn “Số phận” in ở bìa 4 của tập truyện:
“…Mỗi con người tồn tại trong thế giới này, phải chăng là những hạt mầm,
được định mệnh vay mượn từ hư vô, gieo ngẫu nhiên vào trần gian làm nên những
số phận buồn đau, hạnh phúc…. Rồi một sớm mai kia, bỏ lại sau lưng những hoan
lạc, ưu phiền của cõi nhân sinh, trở về đâu đó trong vô cùng…”
Gần đây, tháng 4 năm 2017, tôi xuất bản tập truyện ngắn thứ hai “Số mạng”
(nxb Giao Chỉ, Hoa kỳ), tôi cũng trích một câu trong truyện ngắn “ Giáng sinh”
in nơi bìa 4.
“…Thùy vuốt ve phần chân cụt của Thủ qua lớp băng, nói trong nước mắt:
– Ngày mai là Giáng sinh, anh đã không chết, mất một cái chân mà được
sống cùng nhau, cùng các con…may mắn lắm rồi anh ạ!
Thủ ôm ngang lưng Thùy:
– Ừ, anh cảm ơn em, cảm ơn em!
Anh nghĩ ngợi: Khi đã trót mang thân phận con người, ai cũng có một thập
giá, thập giá nào cũng nặng như nhau, nhưng tùy vào thái độ tiếp nhận của người
phải mang thập tự ấy, sẽ làm cho nó nhẹ bớt đi hay là nặng nề thêm…
Ngoài kia, tiếng còi xe cấp cứu vọng vào phòng, Thủ lại nghĩ và nhận ra
rằng:
Nếu không chết, thì mọi tai ương đều là hồng ân. Vâng, lâu nay anh đã
sống chan hòa với tha nhân, từng đón nhận khổ đau và hạnh phúc từ cuộc nhân
sinh… bằng tâm hồn của mình chứ không phải bằng đôi chân…”
Chúng ta không chọn được giờ ngày và hoàn cảnh khi sinh ra. Cũng như cái
chết đến lúc nào và trong hoàn cảnh nào! Cả hai đều này đến và ta chấp nhận.
Niềm tin vào thượng đế, vào đấng trên cao… cho chúng ta một thái độ: Chấp nhận,
sống với cái khởi đầu và kết thúc ấy như một định mệnh. Không từ chối vì không
thể chọn lựa.
Nhưng với cuộc sống ở đời này, với bản thân, với tha nhân…Thượng đế cho ta
có quyền chọn lựa, cho ta sự tự do… Mặc dù nhiều lúc ta thấy có vẻ như bị áp
đặt!
Những đau thương trong cuộc đời lắm khi làm ta tuyệt vọng khốn quẩn… Nhưng
đâu đó vẫn còn có niềm vui, hạnh phúc cho ta, cho kiếp người mong manh, đa đoan
nhưng sinh động và hoan lạc này!
Những lời của anh Nguyên Minh nói với tôi trong điện thoại lại vang lên làm
tôi bớt buồn lo:
“..Nhưng quan trọng là em cứ vui, lúc nào cũng cố giữ niềm vui, như anh
đây, em thấy anh lúc nào cũng vui. Bệnh hoạn thì mình chấp nhận rồi, không thể
khác được, nhưng đừng ủ dột buồn rầu, cứ gắng mà vui, mà lạc quan…nghe em.”
Tôi lại nhớ mình đã từng viết:
“…Nếu không chết, thì mọi tai ương đều là hồng ân.”
Vâng, ngày nào còn sống, tôi còn vui với mọi người, tôi sẽ cho đi và đón
nhận. Dù chỉ là niềm vui nhỏ nhoi, còn đó những người thân yêu: Gia đình và bè
bạn… Tôi sẽ cố vui dù rằng có lúc mệt mỏi, đớn đau… Xin đón nhận thập giá mới.
Tôi vẫn tạ ơn đời, tạ ơn tha nhân…
Sài Gòn, 26 tháng 5 năm 2017.
Trạch An – Trần Hữu Hội
(Mục “Sống và viết”, tập san vhnt Quán Văn 46)
