CHUYỆN THÁNG TƯ 2026 - Khôi An

Lời giới thiệu của tác giả: Cứ mỗi độ tháng Tư về, lòng tôi lại thôi thúc muốn viết về nỗi đau chưa hề quên từ năm 1975. Điều may mắn là bài viết năm 2026 không chỉ có những hoài niệm buồn về cuộc thua oan nghiệt năm xưa mà nhen nhóm niềm hy vọng mới vì có những 'măng non' đã trưởng thành và cùng nhau góp sức để đem lại niềm an ủi cho những người lính bị bỏ quên. 

Khép mắt cố quên đời chiến sĩ

làm thân cây cỏ gục ven bờ

chợt nghe từ đáy hồn thương tích

vẳng tiếng kèn truy điệu mộng xưa (1)

Hơn nửa thế kỷ trôi qua, mộng hoa niên của của các thương binh Việt Nam Cộng Hòa (VNCH) đã xa như chuyện từ kiếp khác. Chỉ còn những điều xảy ra ngày họ rơi xuống đáy vực xã hội là ám ảnh mãi, nhất là mỗi dịp vòng xoay trái đất đem mùa Xuân trở lại.

BẠN TÔI THỜI BAO CẤP - Kim Loan

Cùng trên một con đường, nhà tôi cạnh nhà Thức, cách 2 căn nữa là nhà Vân Ù và tiếp theo là nhà Liên.  Bốn đứa chúng tôi chơi thân nhau từ bé và cùng lứa tuổi.

Trước 1975 đoạn đường này, nhà nào cũng có cửa hàng buôn bán. 

Bố mẹ Thức bán quán giải khát giống như nhà tôi, sau 1975 chuyển sang bán bún riêu trước cửa nhà, Thức có hai người chị là giáo viên.

30 THÁNG TƯ NĂM 1975 - Đặng Tiến (Thái Nguyên)

[Chỉ là thế không tô hồng hay bôi đen chi hết...Thủa ấy của tôi]

Ngày 30 tháng Tư năm 1975
Thằng bé nhà quê là tôi vừa qua tuổi 14 chuẩn bị cho kì thi tốt nghiệp cấp 2 và thi tuyển vào lớp 8...
Thằng bé nhà quê quẩn quanh trong ngôi làng xưa cũ cùng những mái tranh nghèo nắng mưa dầu dãi không điện, không báo, không đài,
Ti vi và tủ lạnh, xe máy là chưa từng nghe và chắc chắn còn lâu mới thấy
Thằng bé nhà quê lầm lụi chăn trâu, cắt cỏ, mót lúa và cất vó te kiếm con tép con tôm lật cỏ bắt cua đồng
Thằng bé nhà quê chỉ mang máng biết miền Nam qua những bài trong sách giáo khoa
Thằng bé nhà quê nghe loa hợp tác báo tin giải phóng miền Nam
Hình như vào khoảng một giờ chiều
Hình như vì thủa ấy người làng tôi vẫn định giờ bằng bóng nắng...

VẾT MÁU - Nguyễn Ngọc Mạnh

Tặng các bạn Cựu SVSQ Khóa Nguyễn Trãi 2 Trường Đại Học Chiến Tranh Chính Trị Đà Lạt với những nỗi nhớ không nguôi. NNM

Nhà tôi ở ngay lằn ranh giữa thành phố và vùng ngoại ô, nên cây trụ đèn đường trước nhà tôi là cái cuối cùng trên con đường mở ra hai bên những đồng ruộng mênh mông, sau khi qua những dãy nhà thưa thớt dẫn dài từ trung tâm thành phố. Không biết cây trụ đèn được dựng lên từ lúc nào nhưng năm khai sanh ra nó được đúc nổi trên mặt xi măng sù sì những hòn đá cuội: 1936. Như vậy khi nó ra đời thì má tôi mới về ở với ba tôi được hai năm cùng lúc người chị lớn của tôi cất tiếng khóc đầu tiên. Không biết có phải vì là cái cuối cùng trên con đường hay không mà nó cao lớn hơn những cây trụ đèn khác. Trông nó chắc chắn và vững chải với phần chân trụ vuông to bè ra phía dưới và phần xi măng nằm âm dưới đất để giữ vững nó chiếm một khoảng khá lớn chung quanh.

KHOẢNH KHẮC LỊCH SỬ - Tiểu Lục Thần Phong

Bão tuyết mùa đông tràn qua hơn 40 tiểu bang, băng giá khắp nơi, nhiệt độ sâu dưới không độ…Ấy vậy mà các nhà sư đi bộ vì hòa bình vẫn giữ vững lộ trình tiến về phía trước. Những bước chân hòa bình đang dấn thân sâu vào giữa lòng nước Mỹ. Một nước Mỹ xưa nay nặng về chủ nghĩa vật chất. Một nước Mỹ hôm nay đang bị khủng hoảng về đạo đức, niềm tin, công lý. Một nước Mỹ đang kỳ thị, độc đoán và chia rẽ nghiêm trọng.

THẰNG BÉ ĐÓ - Trần Mộng Tú

Liam Comejo Ramos

Học trò Mẫu Giáo của trường Valley View Elementary - Minneapolish

Bị trục xuất cùng với Cha bởi ICE

 

Hồ sơ xin tị nạn của bé Liam Conejo Ramos, 5 tuổi, và gia đình em đã bị một thẩm phán di trú bác bỏ, kèm lệnh trục xuất cả nhà, theo luật sư của gia đình tại Minneapolis.

 

Thằng bé đó

Đã không được trở lại trường

Không ai can thiệp được cho nó

Cô giáo nhìn ra ngoài cửa lớp

 

CHỊ NU - Hoàng Thị Bích Hà

Chị Nu là hàng xóm của tôi ở quận Hải Châu, TP Đà Nẵng. Chị Nu bằng tuổi chị Ba. Hồi đó tôi mười tuổi, chị Ba tôi mười bảy, còn chị Tư mười lăm. Hai người chị của tôi và chị Nu thường chơi với nhau: lúc thì tụm đầu đọc truyện, lúc thì thêu thùa, lúc thì chỉ ngồi kể chuyện vu vơ rồi cười rúc rích. Tôi thì chỉ chạy ra sân chơi ô ăn quan, banh thẻ, nhảy dây với Tép, em gái chị Nu.

BIỂN XƯA - Tôn Nữ Thu Dung

… Người nhắc tôi về chốn cũ
Tiếng sóng âm u thở dài
Vầng trăng nghẹn ngào nguyệt tận
Nghe mùa cổ tích tàn phai.

30 THÁNG TƯ CỦA 51 NĂM SAU… - Sỏi Ngọc

Tàu Trường Xuân, thuyền trưởng: ông Phạm Ngọc Lũy

Lại một tháng Tư đen

Quê người ta tạm trú

Bao giờ về cố thổ

Như máu chảy về tim?

Cuộc chiến đã qua lâu

Lòng ta còn hậu chấn

Hỡi ơi ! Trời biển rộng

Dằng dặc một cơn sầu.  (Hoàng Song Liêm)

Tháng Tư vừa mới chớm, trái tim của những người con Việt hải ngoại không ngớt rỉ máu, vết thương của 51 năm qua vẫn mãi chưa bao giờ lành, một khi quê hương đất mẹ vẫn đang bị cầy xéo, dân vẫn khốn đốn, nền tự do dân quyền không có, những cựu chiến binh VNCH với thân hình còi rọc, như những phế nhân lầm lũi sống ở tận đáy xã hội của đất nước nơi mình được sanh ra; họ là những minh chứng sống cho thấy dưới chế độ xã hội chủ nghĩa Cộng Sản sau 51 năm, đời sống không khả quan hơn, vẫn đói khát, bị vùi dập, kiểm soát, bị trả thù đến bao nhiêu kiếp đời.

THEO VẬN NƯỚC NỔI TRÔI - Biển Cát

Lênh đênh những phận người

Theo vận nước nổi trôi…

Người ta thường bảo, con gái mang tên loài hoa thì đời thường thanh mảnh. Nhưng nếu là tên những loài hoa rực rỡ quá, đôi khi cái “vận” vào đời lại là những sắc đỏ của nước mắt. Cô Phượng của tôi chính là một đóa hoa như thế. Tôi gặp cô khi còn là một đứa học trò tiểu học, tuổi mà người ta tin vào mọi điều tốt đẹp một cách tự nhiên như tin vào mặt trời sẽ mọc. Trong trí nhớ của tôi, cô Phượng là hiện thân của tất cả những gì thanh cao nhất: dáng đứng thẳng mà dịu, giọng nói ấm mà vang, ánh mắt hiền mà sáng. Mỗi buổi sáng, cô đến trường trong tà áo dài lụa thướt tha. Có hôm là màu trắng tinh khôi, có hôm là tím Huế nhẹ như sương. Cô bước qua sân trường như một làn gió mỏng. Những đứa nhỏ chúng tôi đang chạy nhảy cũng tự dưng chậm lại, như sợ làm rơi mất cái dịu dàng đang đi ngang.

MƯA & EM (2026)* I HỒN TA, NGUYÊN MÀU TÌNH ĐẦU I THÁNG GIÊNG LỠ HẸN - Lê Minh Hiền

MƯA & EM (2026)*

            (Sau cơn mưa 29 Tết** 2026)

 

Mưa

dầm dề sũng nước hiên Tây

Em

vẫn thiên nhiên vóc ngộn ngồn

Ta

tàn canh tội vướng sợi khờ

thương ai trăm năm cầu mơ sa mù

NGƯỜI GIÀ - Phong Châu

Thế thì bao nhiêu tuổi mới được gọi là người già, người lớn tuổi hoặc người cao niên? Hồi xưa lúc còn ở Việt Nam tôi thường nghe nói đến những người từ 50 tuổi trở lên được (bị) gọi là người già. Chỉ gọi là “người già” chứ không ai gọi “người lớn tuổi” hay “người cao niên” như sau này. Ra đường thấy “người già” thì gọi “ông già” “bà già” chứ không ai gọi “ông cao niên” hoặc “bà cao niên”. Nhưng nói chung, cho dù gọi bằng thứ chữ nghĩa nào thì “ông già” vẫn là “ông già” và “bà già” vẫn cứ là “bà già”. Để biết được ai là người già, chỉ cần nhìn qua vóc dáng bên ngoài như tóc bạc, da nhăn, đi đứng chậm chạp, nói năng từ tốn, mắt kém, tai lảng…vân vân…Nhưng với những “xảo thuật” của văn minh nhân loại, người ta có thể biến “tóc bạc” thành “tóc đen”, biến “da nhăn” thành “da láng cón”, đôi mắt “lờ mờ” thành đôi mắt sáng, tai điếc thành tai hết điếc…Kể ra có rất nhiều món ăn chơi khiến mấy ông già bà già vực lại vóc dáng mĩ miều như xưa đôi chút và những cơ phận suy thoái trong cơ thể cũng được phục hồi phần nào.

LẠC CHỐN SAIGON - Dzạ Trầm Thảo

Lâu lắm rồi…Về lại SaiGon

Những con đường xưa đá hờn thay tên

Cứ tưởng mình như bị lạc đường quen

Ngẩn ngơ hồn rơi bóng đêm

29 NỬA THẾ KỶ THÁNG 4 - Ngu Yên

Theo Cao ủy Tị nạn Liên Hợp Quốc (UNHCR) thì trong khoảng thời gian 20 năm từ 1975 đến 1995 có 796.310 người từ Việt Nam vượt biên bằng đường biển. Cũng theo số liệu của tổ chức này, trong khoảng thời gian 1975–1995 đã có 849.228 người từ Đông Dương vượt biên bằng đường biển hoặc đường bộ (tính cả người Campuchia). Số liệu và ảnh: wikipedia. 

Hàng loạt đạn pháo cuồng nộ đâm xuống biển, tung lên những cột nước cao, rồi vĩnh viễn mang thảm sầu, sợ hãi, hy vọng dìm sâu xuống lòng nước.