Căn phòng này không có cửa sổ nhưng Xuân vẫn đếm ánh sáng bằng cách khác—bằng tiếng giày cao gót của nữ cai ngục đi qua hành lang lúc sáu giờ sáng, bằng mùi cà phê pha máy lúc bảy giờ, bằng cách da trên tay mình chuyển từ xám sang vàng nhạt dưới bóng đèn huỳnh quang. Bốn trăm nghìn đô la. Con số đó giờ đây là một loại thời gian, một đơn vị đo lường cho sự tồn tại của bà trong không gian ba mét vuông này, nơi toilet không có nắp và giường sắt kêu răng rắc như xương người già.
Có những lúc tôi hay lơ mơ nghĩ tới một điều không rõ rệt, một điều đưa mình tới một không gian ảo hay một thời gian đã mất hút. Khi nghĩ lơ mơ như thế, tôi không ý thức được rõ rệt mình vui hay buồn, hình như có một lằn ranh rất mơ hồ như sợi tơ nhện, nó chùng xuống cong theo võng gió vào lúc buồn buồn, rồi lại bật lên nằm ngang một đường thẳng tắp, khi thấy hân hoan.
“… tháng Bảy năm Ất Tỵ có thiên hôn, địa ám. Mưa to gió lớn,
sấm sét kinh hoàng bảy ngày, bảy đêm. Ngày mất mặt trời, đêm vắng mặt trăng. Gà
không gáy, chó không sủa.
Lũ ngạ quỷ, đám cô hồn ngự trị khắp dương gian, hãm hại người
lương thiện.
Kẻ ác nhơn, người hiền hậu tựa vàng thau lẫn lộn khó phân biệt
được.
Người đức hạnh biến đổi thành kẻ sa đoạ như bị ma da bắt.
tự hỏi
xềnh xang mười chốn
có chốn nào bình yên
ngồi suy nghĩ cuộc đời ?
Đũa tre Việt Nam. Photo: afamily
Ông bạn Thiếu Khanh cùng viết với tôi trên báo Thời Nay từ sáu chục năm trước là một bậc thượng thừa về Anh ngữ. Ông vừa hoàn tất bộ “Từ Điển Phiên Dịch Việt Anh” dày tới 3700 trang. Đây là một công trình dài hơi tôi nghĩ phải mặn mà với chữ nghĩa lắm mới hoàn tất được. Ông rất cẩn thận khi soạn thảo. Ông đưa ra một ví dụ: “vơ đũa cả nắm” dịch sao cho người ngoại quốc rành rẽ được. Ông thử vào Google xem anh chàng ba xí ba tú này dịch ra sao. Ông vào 5 lần tất cả và nhận được 5 câu trả lời khác nhau. Lần cuối Google dịch: “Grab a handful of chopsticks at once”. Có thể hiểu theo nghĩa đen nhưng với người ngoại quốc chẳng bao giờ dùng đũa, thiệt khó cho họ nắm được nghĩa đích thực của thành ngữ này. Ông cho biết: “Ngay từ trước Công nguyên, Marcus Tullius Cicero (106 – 43 BC), một nhà hùng biện vĩ đại, một lý thuyết gia dịch thuật nổi tiếng của La Mã có ảnh hưởng đến nhiều thế hệ dịch giả về sau, đã nhận thấy không nên dịch sát nghĩa đen từng từ (word for word), mà phải chuyển ý của câu hay cụm từ từ ngôn ngữ này sang ngôn ngữ khác (sense for sense). Cho nên, có lẽ ở đây cách thích hợp nhất là ta phải tìm trong tiếng Anh những thành ngữ hay các expressions, tuy không nói gì đến Đũa nhưng có nghĩa gần với nghĩa gốc của câu thành ngữ tiếng Việt. Tôi tìm thấy vài idioms hay expressions như thế, và chúng được đặt vào các bối cảnh thích hợp để có những ví dụ dưới đây. Và mục từ này, kể cả phần Ghi Chú ở dưới, là một trang trong Từ Điển Phiên Dịch Việt Anh”. Phần ghi chú là một số thành ngữ tiếng Anh tương tự “vơ đũa cả nắm” trong nhiều ngữ cảnh khác nhau.
Căn bếp của gia đình Nam ở ngoại ô bang California vốn dĩ luôn bóng loáng với những mặt đá marble lạnh lẽo và các thiết bị điện tử hiện đại. Nhưng chiều ba mươi Tết này, không gian ấy bị xâm chiếm bởi một mùi hương lạ lùng: mùi nồng nồng, đăng đắng của khổ qua hầm thịt.
1
Hề bài đoản ca. ta rống cổ kêu
Gởi kẻ bội vong. quên đi tình nghĩa
Hề bài đoản ca. ta rống cổ gào
Gọi em xanh xao. về đây. trầm ngãi.
Cơn bão tuyết đã qua hơn tuần rồi mà hai bên đường và trong các vườn cây tuyết vẫn chưa tan vì còn lạnh quá, ngày nào cũng dưới zero độ. Nhưng nhờ vậy mà những bao rác tiếp tục chồng lên nhau trên các đống tuyết cao ngất ngưởng tới thắt lưng bên đường, chờ xe đến mang đi, không có mùi hôi. Đường sá đã khó đi quanh những công trình xây dựng không ngưng nghỉ nay lại có thêm những rào cản mới, cấm người bộ hành đến gần những toà cao ốc để tránh những mảng tuyết đã bắt đầu đóng thành băng đang rơi xuống.
1. Đêm cuối.
Chiếc xe thồ dừng lại bên lề đường Nguyễn Hoàng cũ, trước
khu chợ, gần góc đường Bạch Đằng.
Tuân đứng nhìn. Chợ về đêm im lặng theo kiểu của những thứ không bao giờ thực sự ngủ. Im lặng từ bề mặt, bên dưới đang bận rộn. Như người nằm yên mà rận rệp tưng bừng tiệc máu. Những mái tôn đen trũi áp xuống hàng ngàn con chuột cống đang hỗn loạn giành ăn dưới những sạp thịt cá. Anh biết chúng ở đó dù không nhìn thấy nhưng biết theo kiểu người quen lâu biết nhau, không cần gặp mặt.
Mỗi ngày tôi nhặt những mảnh đạn
Rơi trên khung điện toán vô tình
Mỗi ngày tôi đếm những xác chết
Chôn trong một chiếc hố vô hình
Chị Hương đẹp lắm! Một vẻ đẹp đài các sang trọng của một giai nhân xứ Huế. Dáng người dong dỏng cao, thanh thoát, nước da trắng hồng, mái tóc óng mượt buông lơi xỏa sau bờ vai tròn. Đặc biệt chị có đôi mắt rất có hồn, đẹp và yên bình như mặt nước hồ thu. Nụ cười như tỏa nắng, để lộ những hạt răng trắng muốt rất có duyên! Khi chị Hương bước vào tuổi xuân xanh thì tôi chỉ mới là con bé con đang học tiểu học. Thời còn đi học chị là hàng xóm của tôi.
1.
rõ ràng chữ nghĩa tung tóe
khi nàng hắt hơi
và bài thơ cuống cuồng nhập thất
Tháng 11 năm 1915, tại làng nông thôn Asan, nay thuộc Bắc Triều Tiên, một cậu bé tên Chung Ju-yung chào đời trong cảnh nghèo đói cùng cực. Là con trưởng trong tám đứa vừa trai vừa gái, tương lai của cậu dường như đã được định đoạt: nối nghiệp gia đình cày cấy đồng ruộng cho đến khi kiệt sức, rồi truyền lại chuỗi nghèo khó cho thế hệ kế tiếp.