Chúng ta chỉ sống một lần, nhưng nếu biết cách sống, thì một
lần cũng đủ cho một đời.
Tôi không biết có ai biết sống như thế cả. Thật dễ dàng để nhìn thấy khuyết điểm của thế giới, của người khác, thật khó khăn để nhìn thấy khuyết điểm của chính mình. Tôi nhặt một hạt sạn trong giày, định ném đi. Không phải sạn, một hòn đá, óng ánh, trơn xanh như ngọc.
Sáng mùng Một Tết năm nay, tôi thức dậy sớm hơn thường lệ. Trời San Jose se lạnh. Nắng đầu năm còn e ấp sau màn sương mỏng. Thành phố vẫn vậy - bình yên và trật tự - chỉ có lòng tôi là khác. Đây là mùa xuân đầu tiên tôi bước vào mà không còn mẹ. Và cũng là năm đầu tiên trong đời, tôi thật sự mồ côi cả cha lẫn mẹ.
Có lẽ những rộn ràng, hân hoan nhất trong năm không phải là “ba ngày Tết”, mà là những ngày cận Tết. Bắt đầu vào ngày 23 tháng Chạp, tối đưa ông Táo về trời. Tất cả mọi sinh hoạt đều hướng về việc chuẩn bị để đón một mùa xuân mới, chào đón Nguyên đán và mấy ngày xuân trước mặt. Lúc nhỏ là mùi vải thơm của bộ đồ mới, mùi gạo nếp ngâm cho nồi bánh và hương thơm ngào ngạt cho mấy sàng phơi mứt dừa, mứt bí, mứt gừng… ngoài sân. Những đêm ngủ gà ngủ gật ngồi canh bên nồi bánh tét cùng với má, với gia đình xúm quanh. Mùi bếp lửa, mùi khói hương, mùi áo mới lan tỏa của tuổi thơ ngan ngát những ngày xa…
CÀ PHÊ CUỐI NĂM
cà phê võng
cà phê ôm
có người đi
biệt một hôm quay về
chiều cuối
năm nhớ lời thề
của mùa cố
quận hoa lê hoa đào
09.02.2026
(22 tháng
chạp ất tỵ)
Đưa ống nghe điện thoại xa ra khỏi tai, hướng mặt về phía trung tá Mậu, Trưởng Khối Chiến Tranh Chính Trị, tôi nói, không lớn tiếng, đủ cho mọi người trong phòng nghe: – “Có khách rồi, không biết có kịp tết không?” Trung tá Mậu hỏi ngay: – “Ma chay hả? Từ đâu về?” – “Thiết Đoàn 16, tử trận ở Kompong Trạch, mẹ ở Gia Định.” Trung tá Mậu ngữa lưng, dựa vào ghế. Tôi nghe tiếng ông thở ra. Chỉ còn bốn ngày nữa là tết. Ông “mệt” cho ông hay ông “cám cảnh” cho tôi, “năm hết tết đến” còn lo việc an táng cho đồng ngũ.
Cảnh nhà sau khi nước rút trở nên tiêu điều, hoang phế. Vườn cây úng thuỷ giơ cành khẳng khiu. Gốc ổi lão cạnh chái bếp trốc gốc, vắt ngang mương cạn, nhánh lá rung theo gợn nước mỏng như nhịp thở mòn. Bùn non đọng lớp khắp nơi, trơn ướt dưới nền nhà, khắc ngấn khô nứt chân vách. Chậu sứ, đôn sành, lu khạp ngổn ngang đó đây. Cửa nẻo trống hốc. Vệt nắng giữa trưa xuyên mái hiên thốc ngói lỗ chỗ, soi vệt lốm đốm lên hàng ba lóng bùn nhầy nhụa. Rác rưởi vung vãi ngõ ngách.
Lời chúc nào đã cạn
Hương hoa nào đã bay
Chỉ còn vốc tuổi hạc
Vẫn đầy hai bàn tay
Tôi sẽ bắt đầu như thế nào, từ đâu, vào lúc nào?
Bắt đầu bằng cách lục soát lại ký ức. Có những chuyện xẩy ra đã lâu nay vẫn hiện lên rõ ràng. Nó buộc chặt vào trí nhớ bằng cái vòng kim cô. Lại có chuyện bị thời gian xóa nhòa không ít thì nhiều, hồi tưởng lại không phải dễ nếu không muốn nói nó không đáng tin cậy cho lắm. Lại nữa, nhiều khi một số thông tin bỗng dưng nảy sinh từ một câu chuyện, hay một chi tiết bất ngờ nào đó có tính cách gợi ý, dẫn dắt. Những thông tin đó là nhịp cầu nối lại những lối đi cũ, những ngõ ngách hiểm trở, những con đường tưởng chừng đã bị đứt đoạn.
SÀI GÒN BỖNG LẠ À NHA!
Hai hôm
nay, Saigon hơi đỏng đảnh
Sáng 17 độ
trong nhà, “bày đặt” lạnh sương sương
Ai cũng biết
Sài Gòn - xứ sở không mùa đông
Suốt quanh
năm khí trời luôn nắng ấm
Khi thi thoảng
mưa ào như trút nước
Áo chưa kịp
choàng vào thì đã tạnh cơn mưa
Xe lên đường vào lúc một giờ sáng. Con đường ngang Ðập Ðá vắng tanh. Ánh sáng các ngọn đèn đường dội xuống mệt mỏi, miễn cưỡng, chừng như chẳng muốn soi sáng thêm cái thành phố đang ngủ vùi. Hạnh ngồi ép người sát trong thùng xe phía sau, lòng thấp thỏm, không yên. Thỉnh thoảng, nàng kéo tấm gỗ chắn ô trống phía trước, nhìn ra ngoài. Ðường trống trơn, nhưng đầy đe dọa. Một vệt sáng có thể bất chợt lóe lên. Một bóng người trong bộ đồng phục xanh đậm hoặc trong bộ đồ vàng có thể đột ngột xuất hiện ngang giữa đường, vẫy xe dừng lại. Nơi nào cũng là nơi rình rập. Ðâu đâu cũng có thể có ai đó đứng dòm ngó mọi di chuyển của xe và mọi hành vi của nàng. Số hàng bốn ký lô nàng gói rất gọn, được tay tài xế giấu trong một thùng sắt đập dẹp, chôn sâu dưới đống phế liệu gồm đủ thứ kim loại tạp nhạp, rỉ sét. Kín thì quá kín rồi. Nhưng lo thì vẫn lo. Công an, thuế vụ dường như có mặt khắp nơi. Càng ngày họ càng ranh ma. Nghề dạy nghề, nên dù giấu hàng khôn khéo đến đâu, họ cũng biết để lục ra khiến đám con buôn bể mánh hoài. Người ta làm ăn, họ cũng làm ăn. Tìm ra hàng, họ mới có tiền. Trên tuyến đường huyết mạch Bắc–Nam với hàng chục trạm thuế làm việc ngày đêm, luôn luôn diễn ra một trận chiến thầm lặng, nhưng rất ác liệt.
1. Qua biên giới
Lịch sử một đời người quá ngắn nên nhấn mạnh sự hiếm hoi của một sự việc bằng câu “Tôi chưa bao giờ thấy..” hình như không có tác dụng bao nhiêu. Nhưng cũng phải bắt đầu bằng câu này: Tôi chưa bao giờ thấy lo âu khi qua nước Mỹ— cho đến năm 2025, khi nước Mỹ bước vào ‘kỷ nguyên’ mới.
Tặng Ngọc Dung
Em nói em đang làm mứt quất
Chị vui như nếm được mùa Xuân
Bên chị tháng này sương nhiều lắm
Đi ngả nào cũng sương mênh mông
Thằng Sông ngồi thù lu trên bờ kinh, mặt dàu dàu. Đời thuở nhà ai giáp Tết rồi mà cô giáo còn cho một lô bài tập và nhứt định 28 Tết mới được nghỉ, mồng 4 Tết phải đi học trở lại. Nhưng suy cho cùng là do con lũ dữ dằn năm nay làm chuyện gì cũng đảo lộn hết trọi.