Mắt tôi mờ dần, thoạt tiên bên phải. Tôi lấy khăn đen bịt mắt ấy, theo lời khuyên của bác sĩ, dùng mắt trái. Nếu nhìn cả hai, tôi sẽ nhìn đôi, lóa mắt. Tôi mang cái khăn được vài năm thì mắt trái cũng bị mờ như mắt phải. Bác sĩ khuyên lấy ra. Tôi lấy ra. Sau nhiều cuộc khám xét, thử nghiệm, giải phẫu, người ta tuyên bố mắt tôi không có bệnh gì cả, không tắc mạch võng mạc, không đục thủy tinh thể, không tăng nhãn áp. Mắt cứ mờ dần, thị lực giảm mau lẹ. Đầu tiên giảm vẫn còn lái xe được. Về sau không thể lái xe. Tôi đành đi xe buýt, cuốc bộ.
17 November 2026
TƯ SẢN GIẢI PHÓNG (Kỳ 2) - Pierre Nguyễn
Đọc Kỳ 1
5. Áo vào quần và cà vạt — Nhà nước học làm nhà nước
Trong suốt giai đoạn lịch sử từ năm 1945 đến 1975, nhà nước cách mạng Việt Nam nhất quán xây dựng hình ảnh thị giác của mình thông qua chiếc áo bỏ ngoài quần. Ít nhất, đó là hình ảnh công khai mà chính quyền muốn toàn thể nhân dân nhìn thấy và đồng cảm. Hình ảnh vị cán bộ đi công tác địa phương, người chiến sĩ bộ đội hành quân ra mặt trận, cô gái thanh niên xung phong, ông chủ tịch xã vùng nông thôn, hay cô giao liên nội đô—tất cả đều xuất hiện trong dáng vẻ của chiếc áo rộng rãi, buông lơi vạt ra ngoài quần. Dáng vẻ ấy tỏ ra tương thích với một đất nước đang trong tình trạng chiến tranh sinh tử. Nó không đòi hỏi vẻ bề thế, uy nghi hay khoảng cách quyền lực; cái nó cần là sự gần gũi, đồng khốn cùng khổ với nhân dân. Người cầm quyền phải có diện mạo giống như một thành viên trong đoàn quần chúng lao động, chứ không thể mang hình ảnh một vị quan lại ngồi chễm chệ sau bàn giấy.
TÌNH GỞI NẪU - Trần Yên Hòa
Tôi gặp em trong một buổi chiều xanh
Hàng cây xanh và hoa lá cũng xanh
Em thì xinh trong màu áo đỏ
Những bông hoa vàng trước ngực... lung linh
14 November 2026
CON VẸT - Tạ Duy Anh
Giáo sư Bạch là người đáng kính không chỉ do tuổi tác. Những công trình khoa học của ông, dù lớn hay nhỏ, đều khiến đồng nghiệp và bạn đọc nói chung ngạc nhiên trước hết bởi tính đa tài của chủ nhân. Cùng một lúc ông là nhà ngôn ngữ học, văn hoá học, sử học, nhà phê bình, nhà thơ, triết gia... Nhưng ông thích mọi người gọi theo lối xưng hô hiện đại: Giáo sư Bạch.
ĐỜI TA - Du Tử Lê
Chắc chị Giao sẽ thất vọng không ít với chuyến trở về lần này của tôi. Những việc chị dặn dò tôi không làm được một phần ba. Tổng kết thiện chí tối đa trong bấy nhiêu ngày trở về phố cũ, ngoài hai xấp hàng và đôi giầy đặt theo mẫu chân đo sẵn, tôi không làm thêm được một việc nào khác cho chị, đúng hơn những việc còn lại, chất cao như núi kia, cũng có loé lên đôi lần trong trí nhớ mù mờ của tôi.
TƯ SẢN GIẢI PHÓNG (Kỳ 1) - Pierre Nguyễn
Loạt ảnh Nguyễn Đạt chụp ở Sài Gòn sáng 30 tháng 4 năm
1975. Các bộ đội đội mũ cối, mang ba lô, súng và mặc áo K74 dài bỏ ngoài quần.
Vạt áo phủ qua thắt lưng, không đóng thùng. K74 là quân phục chính thức, có từ
năm 1974, tức trước 30 tháng 4 năm 1975.
Đóng thùng sơ mi
Bên ta thì có, bên Tàu thì không
Mở đầu — Một cuộc giải phóng không mang tên
Sau năm 1975, trên những con đường Sài Gòn bỗng chật người mà lại thấy trống. Cái trống ấy không do phố ít người mà do sắc màu của từng người đã rút đi. Người đàn ông đi xe đạp, vai mang túi vải, chân đi đôi dép nhựa đã ngả màu, mặc chiếc áo sơ mi bỏ ngoài quần. Cái áo xanh lục, áo nâu đất, hay cái áo trắng đã bạc phếch vì xà phòng bột và nắng quái. Nó buông thõng xuống một cách vô hướng, che đi một phần cái bụng đói kinh niên, che cái quần tây vá khéo nhiều chỗ ở gối và mông, và che luôn cả một thân phận vừa bị chao đảo qua cột mốc lịch sử.
MÙA MƯA LẠI VỀ - Quảng Tánh Trần Cầm
MÙA MƯA LẠI VỀ #1
sau cơn mưa trời trở nóng
như hình phạt sau cuộc vui
(và không còn chỗ cho cuộc vui nào sau hình phạt)
trong hoạt cảnh ngẫu nhiên của chuyến đi dài ngày
tôi chợt khựng lại
không rõ lý do ̶ ̶ ̶
12 November 2026
VƯƠNG QUỐC KHÔNG CHỊU CHẾT - Nguyễn Đông A
Người già trong làng Bàu Trúc kể rằng đất sét bên sông Quao không phải đất bình thường. Đó là thứ đất đã từng nằm dưới chân những thành quách Champa đổ nát. Từng hứng máu chiến binh, từng giữ tro cốt của những người chết không chịu rời quê hương mình. Bởi vậy, mỗi lần nhồi đất làm gốm, phải nói chuyện với đất. Nếu không, đất sẽ nhớ. Thứ gì biết nhớ thì sớm muộn cũng biết đòi lại.
ĐI COI MẮT VỢ - Lê Đức Luận
Ông Tư là người nhiều chuyện - nhiều chuyện ở đây không phải là “ngồi lê đôi mách”, mà là những chuyện thời sự nóng bỏng “giật gân” ông “lượm” được trên Internet, YouTube hay trên truyền thông, truyền hình, rồi thêm vào những nhận định của mình để nói cho bà con nghe chơi. Trời sinh ông Tư cái tật hay nói. Không được nói, ông cảm thấy bức bối như không khí thiếu oxy, như bữa ăn thiếu nước mắm. Trải qua tám mươi năm cuộc đời, có một thời gian ông phải kiềm chế lời nói. Đó là những ngày sau năm 1975, khi phải sống dưới chế độ Cộng sản ở quê nhà. Nói nhiều mà sai chính sách, chúng nó cho đi “mò tôm” (1) hay đưa vào trại tập trung cải tạo ngồi “bóc lịch” (2) và đi lao động khổ sai mút mùa… thì đời tàn trong ngõ hẹp.
SÂN TRƯỜNG - Huỳnh Liễu Ngạn
chợt nghe như lá rơi ngoài cửa
dịu dàng đem tới một làn hương
đã làm chiếc ghế nghiêng qua cửa
khi bóng chiều buông xuống mặt đường
CHỮ NGHĨA XÀ LƠ - Tiểu Lục Thần Phong
Rảnh rỗi ta lại bày chữ nghĩa kể người nghe chơi. Xưa nay thiên hạ vẫn luận kẻ dại người khôn nhưng thế nào là người khôn kẻ dại? chuyện này xem ra cũng rất mơ hồ, đôi khi ngỡ dại lại hóa khôn và cứ tưởng rằng khôn ai ngờ dại quá thể. Dại hay khôn vẫn cứ xà lơ với người đời.
QUÊ HƯƠNG VÙNG KỶ NIỆM - Dzạ Lữ Kiều | ĐÒ CHIỀU THÁNG SÁU - Dzạ Trầm Thảo
QUÊ HƯƠNG VÙNG KỶ NIỆM
Em rủ ta...Xuân
này về Huế
Dìu nhau thăm – Đại
Nội – Ngự Bình
Nơi một thưở,
chúng mình rong duỗi
Nam Giao xưa –
Cùng học chung trường
10 November 2026
VÀNG BAY MẤY LÁ (2) - Việt Dương
(xem kỳ 1)
7
Nghiêm là người cuối cùng vào tàu ngựa, dắt ngựa ra đóng vào xe. Con ngựa biết là sắp được đi nên quất đuôi liên tục và ngẩng cao đầu. Nghiêm vỗ vào cổ ngựa nói nhỏ: Lại một ngày vất vả với tao, rồi dắt ngựa, dong xe ra cổng. Anh đóng cổng, bước lên xe, chậc lưỡi, giật cương cho ngựa ra đường. Trời chưa sáng. Cột điện đường vẫn hắt tỏa ánh sáng vàng vọt xuống hè phố. Đây đó vang lên những tiếng rao lanh lảnh: Ai xôi đậu xanh…, ai xôi lạc…, bánh tây nóng giòn đây…













