Tiếng còi xe cứu thương vang lên giữa đêm, xé ngang màn tối bằng một âm thanh quen thuộc. Không dồn dập. Không hốt hoảng. Chỉ đều đặn, chính xác - như cách thành phố vẫn tự nhắc mình rằng có những sinh mạng cần được đưa đi, bất kể ngày hay đêm.
Anh ngồi ghế phụ, lưng tựa vào thành xe, mắt nhìn thẳng con
đường phía trước. Đêm ở Mỹ rộng và lạnh. Những ngọn đèn đường nối tiếp nhau
thành vệt sáng dài, trôi nhanh qua cửa kính rồi tan biến, như những suy nghĩ
không cần giữ lại.
Ca trực đã gần cuối giờ. Anh làm nghề cấp cứu gần mười năm.
Những ca đêm nối tiếp nhau, năm này qua năm khác. Người già sống một mình. Những
căn nhà yên ắng. Những cái chết đến chậm, nhưng không báo trước.
Ba cuộc gọi trước đó đều là những ca quen thuộc: một người
trượt ngã trong phòng tắm, một cơn đau ngực không rõ nguyên nhân, một ông già
say rượu ngủ quên trên ghế công viên.
Anh làm mọi thứ theo quy trình cấp cứu: đo huyết áp, hỏi những
câu bắt buộc phải hỏi, ghi lại những chỉ số cần ghi. Những động tác nghiệp vụ lặp
lại chuẩn xác, không thiếu cũng không thừa. Anh đã học cách giữ khoảng cách,
làm việc như một cỗ máy. Vì ở công việc này, nếu để cảm xúc đi trước, người ta
sẽ không trụ được lâu.
Bộ đàm bật lên, giọng điều phối vang đều trong khoang xe:
- Người nữ lớn tuổi. Bất tỉnh. Không có người nhà tại hiện
trường.
Một người Việt già, sống một mình trong khu phố mà con cái
đã đi xa. Những người như bà không hiếm trong cộng đồng người Việt ở đây. Con
cái lớn lên, đi làm xa, nói tiếng Anh nhiều hơn tiếng mẹ. Còn cha mẹ thì ở lại,
mang theo ký ức của một quê hương không còn ai gọi.
Trong căn nhà nhỏ, bà cụ nằm trên ghế sofa. Thân
người gầy đến mức gần như lọt thỏm trong lớp chăn mỏng phủ bên ngoài. Đôi môi mấp
máy, phát ra những âm thanh rất khẽ.
Anh cúi xuống, làm đúng những gì mình phải làm.
- Bà nghe tôi nói không?
Không có câu trả lời. Chỉ có một tiếng thì thầm đứt đoạn - bằng
một thứ tiếng mà anh đã rất lâu không còn nghe trong công việc. Anh khựng lại một
nhịp. Là tiếng Việt.
Anh đã quen nghe thứ tiếng ấy ở khu chợ Việt nơi anh lớn
lên, giữa mùi rau thơm và tiếng rao buổi sáng - nhưng chưa bao giờ giữa khoang
xe cứu thương. Một cảm giác mâu thuẫn dấy lên trong lòng. Một phần không muốn
nhận ra. Một phần khác thì không thể làm ngơ.
Anh không nói gì, chỉ gật đầu với đồng đội, ra hiệu chuẩn bị
cáng. Khi nâng bà lên, anh chợt thấy tay mình hẫng đi - không phải vì nặng, mà
vì quá nhẹ, như thể cơ thể ấy đã sẵn sàng rời khỏi thế gian này từ trước khi họ
đến.
Bà cựa nhẹ. Môi mấp máy thêm lần nữa. Một cái tên bật ra, rất
khẽ. Rồi im bặt.
Trên xe cứu thương, ánh đèn huỳnh quang sáng trắng.
Máy monitor phát ra những tiếng bíp đều đều, giữ cho khoang xe
một nhịp sống nhân tạo. Đồng đội anh trao đổi vài câu ngắn gọn, đúng chuyên
môn. Anh nghe, nhưng đầu óc thì lang thang.
Bà cụ mở mắt. Đôi mắt mờ như có màn sương che phủ. Bà nhìn
lên trần xe, như đang tìm một điều gì đó rất xa.
- Huyết áp đang tụt, - nhân viên nói.
Anh ghi nhận, làm theo các bước đã học. Bỗng bà mấp máy môi
khô héo. Một âm thanh bật ra rõ hơn:
- Tùng…
Anh không biết Tùng là ai. Nhưng trong khoảnh khắc ấy, anh
mong người ấy có mặt ở đây, nắm tay bà, nói với bà rằng bà không đi một mình.
Tiếng Việt trong xe cứu thương nghe khác với tiếng Việt ở
nhà. Nó yếu ớt, đứt đoạn - và mang theo một nỗi khẩn cầu không thể làm ngơ.
Anh đặt tay lên thành cáng, đủ gần để bà biết rằng vẫn có một
con người đang ở đó - không chỉ là những bàn tay mang găng lạnh lẽo.
Xe lao đi trong đêm. Tiếng còi hú cắt ngang những con đường
vắng. Thành phố vẫn ngủ yên, không hay biết rằng trong khoang xe nhỏ này, một
giọng nói đang yếu dần - và có một người bắt đầu nghe không chỉ bằng tai, mà bằng
cả trái tim.
Trong phòng cấp cứu, ánh đèn trắng làm mọi thứ trở nên trần
trụi. Không còn bóng tối để ẩn nấp. Không còn khoảng mờ cho hy vọng.
Bà cụ được chuyển sang giường. Y tá đọc chỉ số. Bác sĩ soi đèn vào mắt bà, yêu cầu
bà bóp tay. Những ngón tay bà vẫn đơ ra. Không có phản ứng nào chứng tỏ sự sống
còn cố sức bám víu.
- Đột quỵ nặng.
- Thời gian không
còn nhiều.
Anh lùi lại nửa
bước. Đúng vị trí của mình. Anh không phải người nhà. Anh không có quyền quyết
định gì cả. Chỉ là người đưa bà đến đây theo phận sự.
Hình như sự sống
đang rời dần cơ thể mỏng manh ấy. Bà không chống cự. Chỉ lặng lẽ buông. Bàn tay
bà co lại rồi thả ra, như quên mất lý do phải nắm. Anh đã thấy khoảnh khắc này
nhiều lần. Trái tim ngỡ đã chai lì của anh chợt nhói lên.
Anh cúi gần hơn -
không phải vì nhiệm vụ, mà vì một thôi thúc rất người.
- Tùng… con ơi…
Ngực anh siết lại.
Bà không gọi bác sĩ. Không gọi cứu giúp. Bà gọi con. Tiếng gọi yếu ớt trong
giây phút tử sinh.
Anh nhìn quanh.
Không có ai thân thuộc ở đây để nắm tay bà. Quy trình không dạy anh phải làm gì
trong khoảnh khắc này. Nhưng nó cũng không dạy anh cách quay lưng khi một người
mẹ sắp chết mà vẫn đang tìm con. Anh quỳ xuống bên giường, nhẹ nhàng nắm lấy
tay bà. Bàn tay bà mỏng như một tờ giấy
Một nụ cười rất
nhẹ hiện lên trên khuôn mặt đã mệt mỏi ấy. Đôi mắt bà khép lại, bình an.
Giữa một bệnh viện
Mỹ lạnh sáng, một câu nói bằng tiếng Việt đã đưa bà về nhà.
