Kỷ niệm 50 năm ngày cưới (15/9/1976 – 15/9/2026)
Có người từng hỏi tôi bí quyết nào để vợ chồng sống với nhau
bền bỉ được năm mươi năm. Tôi chỉ cười. Làm gì có bí quyết. Nếu có, thì chỉ là
biết thương nhau nhiều hơn một chút sau mỗi lần giận dỗi, biết nhịn nhau một
câu khi cả hai đều nghĩ mình đúng, và biết nắm chặt tay nhau mỗi khi cuộc đời nổi
sóng. Hạnh phúc chưa bao giờ là một con đường bằng phẳng. Hạnh phúc là sau mỗi
khúc quanh, sau mỗi cơn bão, mình vẫn còn thấy người kia đứng đợi.
Ngày 15 tháng 9 năm 1976, chúng tôi cưới nhau. Đó không phải
là thời điểm đẹp để người ta nghĩ đến chuyện dựng vợ gả chồng. Đất nước vừa đi
qua biến cố lớn của lịch sử, cuộc sống của biết bao gia đình miền Nam bỗng chốc
đổi thay. Người thân ly tán, bạn bè mỗi người một ngả, tương lai phủ đầy những
điều không ai dám đoán trước. Trong hoàn cảnh ấy, hai người trẻ chúng tôi quyết
định xây dựng một mái ấm. Bây giờ nhớ lại, tôi vẫn thấy quyết định ấy vừa liều
lĩnh nhưng cũng vừa đẹp. Chúng tôi chẳng có gì ngoài tuổi trẻ, tình yêu và một
niềm tin rất giản dị rằng: nếu còn có nhau thì rồi sẽ vượt qua được tất cả.
Đám cưới ngày ấy đơn sơ đến mức hôm nay tôi không còn nhớ
trên bàn có những món ăn gì, cũng không còn nhớ mình mặc bộ quần áo nào. Điều
duy nhất còn vẹn nguyên trong ký ức là ánh mắt của người con gái đứng bên cạnh
tôi. Ánh mắt ấy không nói về sự giàu sang hay những ước mơ lớn lao, nó chỉ lặng
lẽ gửi gắm một niềm tin rằng từ hôm nay, dù cuộc đời có đổi thay thế nào, hai đứa
cũng sẽ cùng nhau đi tiếp. Chính niềm tin ấy đã nâng đỡ chúng tôi trong suốt
năm mươi năm sau đó.
Những năm đầu của cuộc sống vợ chồng là những năm tháng vô
cùng khó khăn. Đồng lương ít ỏi, cuộc sống chật vật, mọi thứ đều phải chắt
chiu. Nhưng điều làm tôi nặng lòng nhất không phải là chuyện cơm áo, mà là số
phận của cha mẹ. Cha tôi bị đưa đi trại cải tạo Tân Lập, Vĩnh Phú. Ngày cha rời
nhà, mẹ đứng rất lâu ngoài ngõ. Bà không khóc, chỉ lặng lẽ nhìn theo cho đến
khi bóng cha khuất hẳn sau con đường. Từ hôm ấy, căn nhà dường như vắng đi một
nửa. Mỗi lá thư cha gửi về đều được mẹ cất giữ như một báu vật. Có những đêm
tôi thức giấc, vẫn thấy mẹ ngồi dưới ngọn đèn vàng, đọc đi đọc lại những dòng
chữ đã nhòe theo năm tháng. Mẹ không chỉ đọc thư của cha. Mẹ đang đọc nỗi nhớ của
chính mình.
Là con trai trưởng, tôi đau đáu nỗi lo cho mẹ và bảy đứa em
còn nhỏ dại. Là một người chồng mới cưới, tôi hiểu mình phải gánh vác cả một
gia đình nhỏ trong thời cuộc nhiễu nhương. Có những lúc tưởng như không còn đủ
sức, nhưng mỗi lần nhìn sang, tôi lại thấy người vợ trẻ của mình lặng lẽ ngồi
vá áo, chuẩn bị bữa cơm hay chỉ nhẹ nhàng hỏi một câu: “Mình có mệt lắm
không?” Chừng ấy thôi cũng đủ làm lòng tôi ấm lại. Em chưa bao giờ
than phiền vì những khó khăn phải gánh chịu, chưa bao giờ trách cuộc đời sao
quá nghiệt ngã với tuổi trẻ của mình. Em chỉ âm thầm đi bên cạnh, chia sẻ từng
nỗi lo và tiếp cho tôi nghị lực để bước tiếp.
Năm 1979, cha tôi vĩnh viễn ra đi nơi đất Bắc, không một người
thân nào được ở cạnh trong giờ phút cuối. Nỗi đau mất cha như một nhát cắt âm
thầm nhưng rất sâu, để rồi suốt gần nửa thế kỷ sau, mỗi lần nhớ đến cha, lòng
tôi vẫn không khỏi nghẹn ngào. Chính từ nỗi mất mát lớn lao ấy, tôi càng hiểu rằng
đời người ngắn ngủi biết bao. Nếu không có cái nắm tay của em ngày ấy, tôi
không biết mình sẽ đi qua những tháng năm nhiều giông bão bằng cách nào. Và mỗi
lần nhìn lại chặng đường đã qua, tôi càng tin rằng quyết định đúng đắn nhất của
cuộc đời mình không phải là chọn một nghề nghiệp hay một nơi để sống, mà là chọn
đúng người để cùng đi hết cuộc đời.
Thời gian lặng lẽ trôi đi như dòng nước dưới chân cầu. Chúng
tôi lần lượt đón ba đứa con chào đời. Mỗi đứa trẻ đến với gia đình đều mang
theo một niềm hy vọng mới, như những chồi non mọc lên sau mùa giông bão. Có
con, chúng tôi càng thấy mình phải sống mạnh mẽ hơn. Những ước mơ riêng của tuổi
trẻ hai đứa dần được gấp lại để nhường chỗ cho tương lai của các con. Hạnh phúc
của cha mẹ đôi khi chỉ đơn giản là nhìn thấy con khỏe mạnh, lớn lên từng ngày
và ngủ yên sau một ngày dài mệt mỏi.
Năm 1998, sau nhiều năm vất vả chuẩn bị, gia đình nhỏ chúng
tôi rời Việt Nam để sang Hoa Kỳ theo diện đoàn tụ. Hôm máy bay cất cánh, tôi
ngoái nhìn qua ô cửa nhỏ. Quê hương dần khuất dưới những tầng mây trắng. Trong
khoảnh khắc ấy, lòng tôi ngổn ngang những cảm xúc khó tả. Vui vì trước mặt là một
chân trời mới cho các con, nhưng cũng buồn vì biết mình đang rời xa nơi chôn
nhau cắt rốn, nơi có mồ mả tổ tiên, nơi có cha nằm lại, có ký ức của tuổi thơ
và cả những người thân yêu không dễ gì gặp lại. Tôi tự nhủ rằng mình không rời
bỏ quê hương, mà chỉ mang quê hương theo trong trái tim để bắt đầu một hành
trình khác.
Những ngày đầu ở Tulsa, Oklahoma thật sự không dễ dàng. Mọi
thứ đều mới lạ, từ ngôn ngữ, khí hậu, thức ăn cho đến cách sinh hoạt, văn hóa
làm việc... tất cả đều buộc chúng tôi phải học lại từ đầu. Có những lúc lái xe
trên con đường vắng giữa mùa đông tuyết phủ, tôi chợt nhớ những cơn mưa ở Huế,
nhớ những con đường Đà Nẵng đầy nắng, nhớ Sài Gòn với tiếng xe máy ồn ào và những
quán cà phê bình dân lề đường. Nỗi nhớ quê hương luôn âm ỉ trong lòng người xa
xứ. Nhưng mỗi lần nhìn ba đứa con hồn nhiên đến trường với ánh mắt đầy hy vọng,
tôi lại thấy mình có thêm sức mạnh để bước tiếp.
Hai năm sau, gia đình chuyển về San Jose, nơi có cộng đồng
người Việt đông đảo và cũng là trái tim của Thung lũng Silicon. Đó là một quyết
định quan trọng, mở ra một chương mới trong cuộc đời chúng tôi. Tôi may mắn được
nhận vào làm việc tại KLA-Tencor, một công ty sản xuất máy test silicon wafer
hàng đầu lúc bấy giờ. Mỗi ngày bước vào nhà máy, nhìn những dây chuyền hiện đại,
tôi thường nghĩ đến quãng đường mình đã đi qua. Từ một cậu học trò ở Đà Nẵng, một
sinh viên Đại học Bách Khoa Sài Gòn năm nào, trải qua những tháng ngày đen tối
sau 11975,để hôm nay được đứng giữa trung tâm công nghệ của thế giới. Cuộc đời
đúng là có những ngã rẽ mà không ai có thể đoán trước.
Nhưng điều làm tôi hạnh phúc nhất không phải là công việc,
mà là mỗi buổi chiều trở về nhà, nhìn thấy ánh đèn vàng hắt ra từ ô cửa sổ,
nghe tiếng các con ríu rít kể chuyện trường lớp và thấy người vợ của mình vẫn
đang tất bật chuẩn bị bữa cơm. Có lẽ vì đã từng trải qua những năm tháng thiếu
thốn và chia ly, nên tôi luôn xem bữa cơm gia đình là một điều thiêng liêng. Dù
bận đến đâu, hai vợ chồng vẫn cố gắng ngồi ăn với các con, lắng nghe từng câu
chuyện nhỏ. Chính những bữa cơm tưởng như bình thường ấy đã gắn kết gia đình
chúng tôi suốt bao năm qua.
Thời gian trôi nhanh hơn mình tưởng. Mới ngày nào còn dắt
các con đến trường, vậy mà rồi từng đứa một trưởng thành, tốt nghiệp đại học,
có nghề nghiệp ổn định và xây dựng gia đình riêng. Điều làm tôi ấm lòng là các
con vẫn giữ được nếp sống mà cha mẹ luôn cố gắng vun đắp: biết yêu thương, biết
chia sẻ và biết dành thời gian cho gia đình.
Sống ở Mỹ gần ba mươi năm, nếu ai hỏi tôi điều gì quý giá nhất
mà đất nước này mang lại, tôi sẽ trả lời rằng đó là cơ hội. Nước Mỹ đã cho
chúng tôi cơ hội bắt đầu lại, cho các con học hành và trưởng thành. Nhưng bên cạnh
lòng biết ơn ấy, tôi chưa bao giờ quên mình là người Việt Nam. Trong căn nhà
này vẫn có bàn thờ tổ tiên, vẫn có tiếng Việt trong những bữa cơm, vẫn có những
món ăn mẹ từng nấu và vẫn có những câu chuyện về quê hương để các cháu hiểu cội
nguồn của mình ở đâu.
Mỗi dịp cuối tuần hay lễ Tết, căn nhà nhỏ lại rộn rã tiếng
cười của con cháu. Nhìn những đứa cháu chạy tung tăng trong sân, tôi bỗng thấy
hình ảnh của các con ngày nào. Cuộc đời như một vòng tròn đẹp đẽ, thế hệ này nối
tiếp thế hệ kia bằng tình yêu thương và sự hy sinh thầm lặng. Đến một lúc nào
đó, tôi nhận ra rằng cuộc đời đã ưu ái mình nhiều hơn mình từng nghĩ. Sau bao
nhiêu biến cố, gia đình vẫn còn đủ đầy. Sau bao nhiêu mất mát, vợ chồng vẫn còn
ngồi bên nhau. Sau bao nhiêu năm bươn chải, các con đều trưởng thành và hiếu thảo.
Có lẽ, đó mới chính là thành công lớn nhất của một đời người.
Trong không gian ấm áp của ngày kỷ niệm 50 năm ngày cưới hôm
nay, khi nhìn thấy những người thân yêu, bạn bè và những người đã từng đồng
hành cùng gia đình có mặt đông đủ, tôi cảm nhận được một niềm xúc động khó diễn
tả. Mỗi gương mặt là một câu chuyện, mỗi lời chúc là một món quà tinh thần quý
giá. Có những người đã biết chúng tôi từ những ngày còn trẻ ở Việt Nam, có những
người gặp chúng tôi sau khi đã định cư trên đất Mỹ, nhưng tất cả đều cùng chia
sẻ niềm vui trong một dấu mốc đặc biệt này.
Tôi vẫn thường nghĩ rằng mỗi người đều có một cuốn sách của
cuộc đời mình. Có những trang viết bằng niềm vui, có những trang viết bằng nước
mắt và sự hy sinh. Nhưng điều quan trọng nhất là chúng ta vẫn tiếp tục viết. Và
những trang đẹp nhất thường không phải là những trang không có khó khăn, mà là
những trang cho thấy chúng ta đã mạnh mẽ như thế nào để vượt qua. Ngày Anniversary
50 năm của chúng tôi chính là một chương thật đẹp trong cuốn sách ấy.
Khi buổi lễ kết thúc, khi mọi người ra về và không gian trở
nên yên tĩnh hơn, tôi có một cảm giác thật đặc biệt. Tôi nhìn người bạn đời đã
cùng mình đi qua nửa thế kỷ và thầm nghĩ: Hóa ra hạnh phúc không phải là một điều
gì quá xa vời. Hạnh phúc chính là sau bao nhiêu năm tháng, mình vẫn còn có một
người để cùng ngồi bên nhau, cùng nhớ về quá khứ và cùng mỉm cười với hiện tại.
Năm mươi năm đã đi qua như một giấc mơ dài, một giấc mơ được
viết bằng tình yêu, bằng sự hy sinh và bằng những ngày tháng hai vợ chồng đã
cùng nhau cố gắng. Phía trước có thể không còn là một con đường dài như ngày
còn trẻ, nhưng chúng tôi tin rằng mỗi ngày còn được sống, còn được yêu thương
và còn được chia sẻ với gia đình đều là một ân phúc. Xin cảm ơn cuộc đời đã cho
chúng tôi gặp nhau. Xin cảm ơn gia đình, bạn bè đã luôn ở bên cạnh. Và xin cảm
ơn em, người bạn đời của tôi, vì sau tất cả những chặng đường ấy, chúng ta vẫn
còn có nhau.
Lê Xuân Mỹ
